Logo Tasarımında Hangi Dosyaları Teslim Almalısınız?

Logo tasarımı bittiğinde elinizde en az bir vektör dosyası (SVG, PDF ya da EPS/AI), şeffaf arka planlı PNG dosyaları, renk kodlarını içeren kısa bir kılavuz ve logonun telif haklarını size devreden yazılı bir belge olmalı. Yalnız bir JPG ya da ekran görüntüsü teslim aldıysanız, ilk tabela, araç giydirme ya da fuar standı siparişinde logoyu yeniden çizdirmek zorunda kalırsınız.

Vektör ve piksel dosya arasındaki fark ne?

Logo dosyaları iki aileye ayrılır. Vektör dosyalar şekli matematiksel çizgilerle tanımlar; bir kartvizit köşesine de, bina cephesine de bozulmadan büyür. Piksel (raster) dosyalar ise belirli sayıda noktadan oluşur; büyüttükçe kenarlar tırtıklanır ve bulanıklaşır.

Pratik kural basit: logonun aslı her zaman vektördür. PNG ve JPG, o vektörden belirli bir boyutta alınmış kopyalardır. Vektör dosya elinizdeyse istediğiniz boyutta PNG üretmek dakikalar sürer. Yalnız PNG elinizdeyse, büyük baskı için logoyu yeniden çizdirmek gerekir ve bu çizim çoğu zaman aslından küçük farklarla çıkar.

Hangi logo dosya formatı ne işe yarar?

Bu listeden en kritik ikisi SVG ve PDF'tir. Bir PDF'in gerçekten vektör olup olmadığını anlamanın kolay yolu dosyayı açıp çok yakınlaştırmaktır: kenarlar keskin kalıyorsa vektör, pikseller beliriyorsa içine yalnız bir resim gömülmüş demektir.

RGB, CMYK, HEX ve Pantone neden ayrı ayrı yazılmalı?

Aynı mavi, ekranda ve kâğıtta farklı görünür. Ekranlar ışıkla (RGB), baskı makineleri mürekkeple (CMYK) çalışır. Bu yüzden logonun renkleri her ortam için ayrı tanımlanmalı.

• HEX ve RGB: web sitesi, uygulama, sosyal medya. Örneğin web geliştiricisine yalnız HEX kodu yeter.
• CMYK: broşür, katalog, kartvizit gibi dört renk baskı işleri.
• Pantone (spot renk): rengin her baskıda aynı çıkması gereken işler; ambalaj, kurumsal kâğıt, tekstil ve promosyon ürünleri.
• RAL ya da folyo kodu: tabela ve araç giydirme yapacaksanız tabelacının kullandığı sisteme karşılık gelen kod.

Renk kodları yazılı değilse her tedarikçi kendi gözüyle bir renk seçer. Bir yıl sonra kartvizitinizdeki lacivert, tabeladaki laciverde ve web sitenizdeki laciverde benzemez.

Logonun hangi versiyonları olmalı?

Tek bir logo her yere sığmaz. Yatay bir logo web sitesinin üst menüsüne güzel oturur, ama Instagram profil fotoğrafının yuvarlak çerçevesinde okunmaz. Teslim paketinde şu versiyonlar olmalı:

1. Ana logo: simge ve yazı birlikte, en sık kullanılan düzen.
2. Yatay ve dikey düzen: menü çubuğu için yatay, kare alanlar için alt alta.
3. Yalnız simge: profil fotoğrafı, uygulama ikonu, favicon.
4. Tek renk siyah: faks, damga, tek renk baskı, gazete ilanı.
5. Negatif (beyaz): koyu fotoğrafların ve koyu zeminlerin üzerinde.
6. Küçük boyut sürümü: 16–32 piksel gibi çok küçük boyutlarda ince detayları sadeleştirilmiş hâli.

Kullanım kuralları da teslimin parçası

Bir sayfalık basit bir kılavuz yeterli: logonun etrafında bırakılacak boşluk, en küçük kullanım boyutu, hangi zeminlerde hangi versiyonun kullanılacağı ve yapılmaması gerekenler (esnetme, gölge ekleme, renk değiştirme). Bu kılavuz, ajansınız değişse bile markanızın tutarlı kalmasını sağlar.

Yazı tipi lisansı neden sorun çıkarır?

Logodaki yazı çoğu zaman hazır bir yazı tipinden türetilir. Teslim paketinde yazı tipinin adı ve lisans türü yazılı olmalı. Bazı yazı tipleri yalnız kişisel kullanım için ücretsizdir; ticari kullanımda ya da web sitesinde kullanmak için ayrıca lisans gerekir. Logonun yazısı dış hatlara çevrilmiş (outline) olarak teslim edilirse logo dosyası yazı tipi yüklü olmayan bilgisayarda da doğru görünür, ama web sitesinde ve basılı malzemede aynı yazı tipini kullanmak isterseniz lisans konusu yine önünüze gelir.

Logonun telif hakkı kime ait?

Bu, teslim dosyalarından daha önemli olabilir. Türkiye'de logo, özgünlük taşıyorsa Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu kapsamında bir eser sayılabilir ve eser sahibi onu yaratan tasarımcıdır. Kanunun 52. maddesi, mali haklara ilişkin sözleşmelerin yazılı yapılmasını ve devredilen hakların tek tek gösterilmesini şart koşar. Yani parasını ödemiş olmanız, logonun bütün kullanım haklarının size geçtiği anlamına kendiliğinden gelmez.

• Sözleşmede ya da teslim belgesinde çoğaltma, yayma, işleme ve umuma iletim haklarının süresiz ve yer sınırı olmadan size devredildiği yazsın.
• Tasarımcının logoyu portföyünde gösterme hakkı ayrıca ve açıkça belirtilsin.
• Logo hazır bir ikon ya da görsel bankasından alınan bir parça içeriyorsa, o parçanın lisansı da belirtilsin.
• Logoyu marka olarak tescil ettirmeyi düşünüyorsanız, telif devri bu başvurudan önce elinizde olsun.

Teslim aldığınız dosyaları nasıl kontrol edersiniz?

Dosyalar geldiğinde on dakikanızı ayırıp şu kontrolü yapın. Sorun varsa iş kapanmadan söylemek, aylar sonra eski tasarımcıya ulaşmaya çalışmaktan çok daha kolaydır.

Teklif alırken teslim listesi nasıl yazdırılır?

Dosya sorunlarının çoğu iş bittikten sonra değil, teklif aşamasında çözülür. Tasarımcıdan ya da ajanstan teklif alırken aşağıdaki maddeleri teklifin içine yazmasını isteyin. Fiyatlar birbirine yakın görünen iki teklif, bu listede çok farklı çıkabilir.

• Kaç farklı logo önerisi sunulacak ve seçilen öneride kaç revizyon turu yapılacak
• Teslim edilecek formatlar (SVG, PDF, AI/EPS, PNG, JPG, favicon) ve versiyonlar (renkli, siyah, beyaz, simge)
• Renk kodlarını ve kullanım kurallarını içeren kılavuzun dahil olup olmadığı
• Kartvizit, antetli kâğıt, sosyal medya profil ve kapak görseli gibi uygulamaların kapsamda olup olmadığı
• Kaynak dosyaların ve telif haklarının devri, devrin hangi tarihte ve hangi ödemeden sonra yapılacağı
• Dosyaların hangi yolla teslim edileceği ve tasarımcının dosyaları ne kadar süre arşivinde tutacağı

Eski logonuzun dosyaları kayıpsa ne yapılır?

Çok sık karşılaştığımız bir durum: yıllar önce yaptırılmış bir logo var, ama elde yalnız web sitesinden indirilmiş küçük bir PNG kalmış. Önce eski tasarımcıya ya da matbaaya ulaşmayı deneyin; matbaalar çoğu zaman baskıya giden PDF'i arşivinde tutar. Bulunamıyorsa logo vektör olarak yeniden çizilir. Bu sırada küçük düzeltmeler (eğri, aralık, renk) yapılabilir, ama tanınırlığı korumak için şeklin aslına sadık kalmak gerekir. Yeni web sitesine geçerken bu işi birlikte yapmak mantıklıdır; web tasarım projelerinde logonun SVG sürümünü zaten istiyoruz.

Logo teslim dosyaları başka nerede işinize yarar?

Doğru dosyalar elinizdeyse her yeni iş kolaylaşır. Web sitesi geliştiricisi SVG'yi doğrudan kullanır, sosyal medya ekibi profil ve gönderi şablonlarını aynı renk kodlarıyla hazırlar, video ekibi logoyu animasyonda bozulmadan hareket ettirir. Bunları sosyal medya yönetimi ve video prodüksiyon işlerinde her seferinde ilk istediğimiz dosyalar olarak görüyoruz. E-ticaret sitelerinde ise ürün görsellerine eklenecek filigran ve kargo paketindeki etiket için de aynı dosyalar gerekir; e-ticaret sitesi kurulumunda bu yüzden marka dosyalarını ilk haftada topluyoruz.

Logonuzu yeniden yaptırmayı ya da elinizdeki logonun dosyalarını toparlatmayı düşünüyorsanız, kapsam ve teslim listesini logo tasarım sayfamızda bulabilir, aklınıza takılanlar için bize yazabilirsiniz.